Schaafbok ‘Eland’

Toen ik begin 2015 tijdens mijn basiscursus vers hout bij Sjors van der Meer en Job Suijker een eigen werkstuk mocht maken was de keus eenvoudig: een schaafbok!

De schaafbok is in mijn ogen de basis van vers hout bewerking. In het engels wordt het een ‘shaving horse’ genoemd. Paard of bok, het is een werkbank waar je op zit. Doordat je het hout via een soort van hefboom klemt met je voeten heb je beide handen vrij. Hierdoor kan je met een haalmes het hout bewerken. Op onderstaande foto’s zie me aan het werk.

schaafbok

img_4069

 

 

 

 

 

Uiteindelijk bestaat mijn schaafbok uit de volgende onderdelen:

Hieronder mijn schaafbok op de plek waar hij gemaakt is: De Midgaard

Qua vorm doet het me toch meer denken aan een eland dan aan een bok of een paard..Shaving horse.

 

Es-en-berk

es-en-berk krukje
Krukje #10 gemaakt van es en berk
10-en-11-plant
Krukje #11 gemaakt van es en berk

Krukjes in hun natuurlijke omgeving

Het belangrijkste onderdeel bij vers hout is….. vers hout.

Omdat de bomen in je eigen tuin op een gegeven moment wel gekapt zijn moet je op zoek naar ander bronnen van vers gezaagde boomstammen. Je kunt natuurlijk hout kopen via marktplaats of een lokale boomverzorger. Maar het leukste van vers hout bewerken is als je hout hebt gekregen van bekenden. Je weet dan de oorsprong van het hout. Bovendien kan je dan die persoon weer een product teruggeven wat niet alleen een leuk meubeltje is, maar gemaakt van iets wat zij gegeven hebben of waar ze de historie van kennen.

Hiernaast 2 werkstukken waarbij de boomschijf van een es is gemaakt, en de poten van een berk. De één als bijzettafeltje en de ander als plantenstandaard.

Pen-en-gat verbinding

Hieronder laat ik zien hoe ik een krukje met geweven zitting maak met behulp van pen-en-gat verbindingen.

img_4058

 

Als uitgangspunt een gezaagd stammetje van es uit omgeving Nijmegen.

 

img_4059

 

Met het kloofijzer kloof ik het stuk doormidden en daarna in 12 stukken.

 

img_4061

 

 

 

 

img_4064

 

Met de handbijl de ruwe bewerking.

 

 

img_4070

 

Vervolgens op de schaafbok met het haalmes in de juiste vorm…

 

 

img_4071

 

 

 

 

img_4073

 

….totdat ik een poot heb.

 

 

img_4075

 

Vervolgens nog 3 poten en 8 dwarsverbindingen

 

 

img_4093

 

Met een ‘tenon-cutter’ draai ik een pen aan de dwarsverbindingen

 

 

img_4096

 

 

 

 

img_4097

De dwarsverbindingen droog ik.

 

 

 

img_4083

Met een hand-avegaar boor ik gaten in de poten.

 

 

 

 

 

img_4124

 

Daarna zet ik het krukje met pen-gat verbindingen in elkaar

Omdat de pen kurkdroog is en het gat nog ‘nat’, klemt de verbinding uiteindelijk muurvast zonder gebruik van lijm.

 

img_4125

img_4126

krukje van es met pen-en-gat-verbinding
Krukje #9 deels geweven

 

 

 

 

 

Tenslotte weef ik nog de zitting van het krukje!

Slaapberk en eclips-esdoorn

Vers hout
Krukje #1 van berkenhout en esdoornhout

Het eerste werkstuk van vers hout dat ik gemaakt heb is dit krukje.

Tijdens de basiscursus Vershout heb ik de basistechnieken van het werken met vers hout geleerd met dit krukje.

De zitting van het krukje is een berkenschijf. De grillige tekening op de dwarsdoorsnede komt door een schimmel die tijdens het wegleggen van een gekapt stammetje gaat groeien. Het wordt ook wel ‘slaap’ genoemd. Het maakt het hout misschien niet geschikt voor standaard houtbewerking, maar voor vers hout is het schitterend.

De poten zijn met het haalmes gemaakt van esdoorn. In dit geval van bijzonder esdoornhout: eclips-hout. De esdoorn is namelijk gekapt tijdens de gedeeltelijke zonsverduistering op 20 maart 2015. Ook de poten van mijn schaafbok zijn hiervan gemaakt. In het hout van de stam zat een flinke draaiing en was daardoor lastig te bewerken. Of dit aan de zonsverduistering lag?